Тәжінің Бозайғыры

Бекмырзаның Тәжісі жылқылы бай екен. Желісінен құлын, кермесінен тұлпар, қысы-жазы сабасынан қымыз арылмайтын көрінеді. Сол жылқылардың төлбасы Бозайғыр екен. Өзі бай, өзі жомарт, саятшы, құсбегі, мәрт, елге істеген жақсылығы көп, мектеп, медресе аштырған парасатты Тәжі бір күні Сыбанқұлды арнайы ат жіберіп алдыртады. Неше күн күй тартқызып, сый-сияпат көрсетеді. Замандасының көңілін тапқан Сыбанқұлды ауыл адамдары бірінен соң бірі шақыртып қонақ етеді. Тәжі қасына ертіп аң, құс аулауға апарады. Аңшылықта жүріп те Сыбанқұлға неше түрлі сиқырлы күй тартқызады. Сондай көңілді бір сәттерде Тәжі: – Сыбанқұл, сенің атыңды күй шығарады, ал менің атымды не шығарады? – дейді. Сонда Сыбанқұл: – Сенің атыңды мың жылқының басы Бозайғыр шығарады, – депті. Шындығында, мойнына құрық салдырмай өткен Бозайғырдан мың құлын тарайды. Кәртайғанда алжып, үйірінен айырылып, көрінген жылқы сай-сайға қуалап тастаса, ашынған Бозайғыр айдалада тұрып азынайды екен. Соны көрген Сыбанқұл Тәжінің алдында тұрып күй тартады. – Мұның атын аташы, – дейді Тәжі. – Бұл – «Тәжінің Бозайғыры», – депті Сыбанқұл.

Bekmyrza's Tazhi is a wealthy horse owner. From his reins come foals, from his paddock come stallions, and it seems that his trough is never empty of kumys, summer or winter. The progenitor of those horses is Bozaiğyr. He is rich, generous, a hunter, a falconer, noble, and has done many good deeds for the people, having opened schools and madrasas. One day, Tazhi sends a horse to specially summon Sybankul. For several days, he plays music and shows hospitality. The villagers invite Sybankul one after another to be their guest, and Tazhi takes him along to hunt birds and game. Even while hunting, he has Sybankul play various magical melodies. In one of those joyful moments, Tazhi says: – Sybankul, your name produces music, but what does my name produce? Then Sybankul replies: – Your name is produced by the leader of a thousand horses, Bozaiğyr. In truth, from Bozaiğyr, who never allowed a lasso around his neck, a thousand foals descend. In his old age, when he becomes senile and loses his herd, if any horse chases him into the valleys, the aggrieved Bozaiğyr stands in the middle of the steppe and whinnies. Seeing this, Sybankul stands before Tazhi and plays a melody. – Name this horse, – says Tazhi. – This is "Tazhi's Bozaiğyr," – replies Sybankul.