Абылай ханның балалары

Абылай ханның алғашқы алған бәйбішесі – қарауыл қызы. Одан ұл жоқ, жалғыз қыз болды. Ол қыз – Жамантай ханның шешесі. Онан соң қарақалпақ қызынан: Әділ сұлтан, Ешім сұлтан. Қабан қызы Хатиннан – Рүстем сұлтан. Қожа қызы Хатиннан: Қосым, Арық, Тоқ және қарауыл қызы қатынынан Шығай, Тағай, Сек, Аюке туған. Ол Аюкенің қызы Қалдан шереннің тоқалы еді. Мұнан туған – Торыш сұлу. Бұл Торыш сұлудан – Қасым хан. Көп баланың ішінде Абылайдан жауға шапқан Қасымның ұрпағы – Саржан, Кенесары, Наурызбай. Ең ақыры – Сыздық төре. Осы күнде Сырдария мызафатында, тірі. Жылы – қой, жетпіс бірде. Бұқарекең айтпап пе еді: «Ағар дария су кетпес, қалмақтан маһи бір зайып сүйегіңді жоғалтпас», – депті. Топ төреден – Бірәлі төре, мұнан – Шалғынбай төре, Қарқаралыда аға сұлтан болады. Шама төреден: Боқсын, Есім, Қараша хан, Жәңгір, Уатай, Досым, Саңрат, Есе хан, Сыздық төре. Қамбардың Жанақ ақынға айтқаны: – Әбәйділдә, Аббастың елін жинап, Бес жорғасын өлтірдік кесе байлап. Ханнан алған сұлуым өліп қалып, Қара күңмен келемін сорым қайнап. Ол замандарда ақындарға жетім қызды бір шаян орнына береді екен. Көтеш ақын – о да жетімді көп алған кісі: – Тінәлі Тышқанбайдан алдым жетім, Қопаның өкпеледім көрмен бетін. Малдыбайдан алғаным маңқа жирен, Түбінде жалғыз таудың жедім етін. – дейді. Осы Көтештің өлеңіне аты қосылған кісілердің тұқым-нәсілін сұрастырып қарасақ, Тінәлі Тышқанбай ұрпағы жақсы өніп, бай болып, қатарға қосылып жүр. Малдабай деген адам – малды байдың малды байы. Ол бірдей тозып, берекесі жоқ болып жүр. Уәли ханның тоқалы Айғанымнан – Көкшетаудағы Шыңғыс төре. Мұның бір Шоқан дейтін баласы қыршын күнінде өліп кетті. Бұл күнге дейін тірі жүргенде зор таяқ шығаратын ердің бірі еді. Бұл Абылайдың үрім-бұтағын таратып тегістеймін деушіге бір қап жан керек. Нұхтың өмірі, Ауыптың сабыры, қарынның байлығы керек деуші еді. Әділден – Нұралы, одан – Тезек төре, Шамадан Уатай. Одан – Аймақ төре. Жәңгір балалары: Сартай, Абылхайыз, Самай, Матай. Халық аузында әңгіме болған сөзді сөйлеу керек. Жұрт білмейтінді айта бергенмен, дәнеме өнбейді. Абылай хан өлген соң Сары қазақ Сыбан, Итқара сұлтан – Біртайдың осындай басты кісілері жойылып, Уәли ханды хан көтереді.

Ablai Khan's first wife was a girl from the guard. There were no sons from her, only one daughter. That daughter was the mother of Zhamantai Khan. After her, from a Karakalpak girl: Adil Sultan, Eshim Sultan. From Kaban's daughter Khatin: Rustem Sultan. From Khoja's daughter Khatin: Kosym, Aryk, Tok, and from the guard's wife, Shyghai, Taghai, Sek, Aiyuke were born. She was the concubine of Kaldan Sheren. From her was born – Torysh Sulu. From this Torysh Sulu came – Kasym Khan. Among many children, the descendants of Ablai who fought against the enemy were – Sarzhan, Kenesary, Nauryzbai. The last one was Syzdik Tore. He is still alive today in the Syr Darya region. He is seventy-one years old. Did Bukharake say: "The white river water will not go away, your beloved from the Kalmyks will not lose a single bone," he said. From the top Tore – Birali Tore, from him – Shalgynbai Tore, who becomes the elder Sultan in Karkaraly. From Shama Tore: Boksyn, Esim, Karasha Khan, Jangir, Uatay, Dosym, Sangrat, Ese Khan, Syzdik Tore. What Kambar said to the poet Janak: – Abaydilda, gathering the people of Abbas, We killed five horses by cutting them. The beauty I took from the Khan has died, I come with a black slave, my fate is boiling. In those times, orphans were given to poets instead of a scorpion. Kotesh poet – he also took many orphans: – I took an orphan from Tinaly Tyshkanbay, I was offended by the face of the copan. What I took from Maldabay is a fat bay, In the end, I ate the meat of a single mountain. – he says. If we investigate the lineage of those mentioned in Kotesh's poem, the descendants of Tinaly Tyshkanbay have flourished well, becoming rich and joining the ranks. The person named Maldabay is the wealthy one of the rich. He has become equally worn out and has no prosperity. From Wali Khan's concubine Aiganym – Chingiz Tore from Kokshetau. One of his sons named Shokan died in his youth. Until this day, he was one of the strong men who produced great sticks. To spread and smooth out Ablai's lineage, one needs a whole bag of souls. They used to say that one needs the life of Nukh, the patience of Auyp, and the wealth of the belly. From Adil – Nuraly, from him – Tezek Tore, from Shama Uatay. From him – Aymak Tore. Jangir's children: Sartay, Abylkhayyz, Samay, Matay. One must speak the words that have been discussed among the people. Even if one speaks of what the people do not know, nothing will grow. After Ablai Khan's death, the Sary Kazak Syban, Sultan Itkara – such prominent figures of Birtai were eliminated, and Wali Khan was raised to the throne.