Көк бие мен көк төбет

Әжібай қалмақ досы берген көк биені мініп ұзақ жол жүріп еліне келсе, аулы орнында жоқ. Қалмақ шауып, жұртта қалғандары басқа жаққа қоныс аударуға дайындалып жатса керек. Өрістегі жылқыны айдап келетін адам жоқ. – Жылқы қайда жатыр, – дейді Әжібай. – Көк төбет біледі, – дейді ауыл. Әжібайдың күшік кезінен асыраған арлан текті, Бөрібасар атты көк төбеті бар екен. Жылқыны сол қасқырға бермей, қыс бойы бағып жүреді екен де, анда-санда ғана ауылға бір соғып кетеді екен. Әжібайдың келгенін алыстан сезген Бөрібасар көп ұзамай жетіп келіп иесінің аяғына оралады да, қайта тұра жөнеледі. Әжібай неше күн жол жүріп шаршаса да, көк биені тебінеді. Көк төбеттің ізімен жылқыны тауып, ауылға айдап келеді. Көк биені Әжібай үйірге қосады. Сол көк биенің тұқымынан көк қасқа тұлпар туыпты дейді. Көк төбет Әжібай дүние салған соң бейіт басында ашығып өліпті.

When Ajibai rode the blue mare given by his Kalmyk friend and traveled a long way back to his village, he found that his village was gone. The Kalmyks had raided, and those left behind were preparing to move elsewhere. There was no one to drive the horses from the pasture. - Where are the horses? - asks Ajibai. - The blue wolf knows, - replies the village. Ajibai had a blue wolf named Boribasар, which he had raised since it was a puppy. It would not let anyone take the horses and would guard them throughout the winter, only occasionally stopping by the village. Boribasар, sensing Ajibai's arrival from afar, soon came running and wrapped itself around its owner's feet before taking off again. Despite being tired from several days of travel, Ajibai urged the blue mare on. Following the blue wolf's trail, he found the horses and drove them back to the village. Ajibai added the blue mare to the herd. It is said that from that blue mare, a blue dappled stallion was born. After Ajibai passed away, the blue wolf starved to death at his grave.