Қазижан

Құрманғазыны тағы бір ауыр оқиға күтіп алады. Жалғыз баласы Қази қатты ауырып жатыр екен. Бұл жағдай күйшінің жанын қозғайды. Баланың уайымымен үйінде астың жоғын, тұрмысының қиындығын да елемейді. Бірақ Құрманғазының тілегі болып, Қази көп уақыт төсек тартып жатып, әйтеуір беті бері қарайды. Әбден арықтаған бала енді тез оңалып кету үшін жақсы тамақ керек болады. Оның үстіне көп уақыттан бері күйшісін сағынған ел адамдары, достары ағылып келе береді. Баласына да, келген-кеткен қонақтарына да Құрманғазы тамақ, қонақасы тауып бере алмайды. Өйткені, Алқа мен Байғазының жиған-терген қара-құрасын баяғы Әуесті қуғанда Құрманғазының мініп кеткен екі атының иесі, бай сыпырып алады. Сөйтіп, күйшінің үй-іші тек өлместің күні ғана болып күнелтіп отырады. Басқасынан бұрын Құрманғазыға қонақтарын, достарын разы қыла алмағаны батады. Пәлен жасқа келіп ақ-қараны, өмірдің небір соқпағын да, тоқпағын да көріп, қаншама ыстық-суыққа көмпісті болғанымен, мына бір жағдай күйшінің жанын қаттырақ тербетеді. Қонақтары кеткесін Қазидың жанына жайлап, ыңырсып: – Сұрасаң менің атым Құрманғазы, Құтқармас қашса қоян құмнан тазы. Үйіңе досың келіп құры аттанар, Қайтейін кедейшілік малдың азы. Күреңнің тобығынан тарттым таңба, Бай менен бас имедім биге, ханға. Арықтап сары аурудан тұрғанында, Ас тауып бере алмадым Қазижанға. Айтайын айт дегенде өлеңімді, Білемін бір күн барып өлерімді. О да бір маған берген бақыт шығар, Кетейін жайып жұртқа өнерімді. Құрекең ұшқан құсқа мылтық атқан, Жігітке жараспайды үйде жатқан. Кешегі буырқанған кезеңімде, Байларды қабан едім зар жылатқан, – деп домбырасына қосылып әндетеді. Күй тартады. Бұл күй ел арасында «Қазижан» атанып кетеді.

Another heavy event awaits Kurmangazy. His only son Qazi is seriously ill. This situation deeply affects the musician's soul. He ignores the lack of food in his home and the difficulties of his life due to his child's distress. However, with Kurmangazy's wishes, Qazi spends a long time in bed, and eventually, he begins to recover. The severely emaciated boy now needs good food to recover quickly. Moreover, people from the village, who have missed their musician for a long time, keep coming. Kurmangazy cannot provide food or hospitality for his son or the guests who come and go. Because the wealth that Alqa and Baigazy had accumulated was taken away by the owner of the two horses that Kurmangazy had ridden while chasing the old Aues. Thus, the musician's family only survives on the days of the living dead. Above all else, it pains Kurmangazy that he cannot satisfy his guests and friends. Having reached a certain age and seen the ups and downs of life, experiencing so many hardships, this particular situation deeply stirs the musician's soul. After the guests leave, he gently approaches Qazi and murmurs: – If you ask, my name is Kurmangazy, The hound won't save you if the rabbit runs away. When your friend comes to your house, he leaves empty-handed, What can I do, poverty is the food of the cattle. I marked my path from the hoof of the bay, I did not bow to the rich, the chief, or the khan. When I was emaciated from jaundice, I could not find food for my dear Qazi. When I want to say my poem, I know one day I will go to my end. That too might be a happiness given to me, Let me go and spread my art to the people. Kurke, who shot at the flying bird, It does not suit a young man to stay at home. In my yesterday's turbulent times, I was a wild boar that made the rich cry, – and he sings along with his dombra. He plays a tune. This tune becomes known among the people as "Qazijan."