Қазақша
Жиренше шешен
Бір күн Жиренше шешен жолаушы келе жатып, бір ауылдың тұсына келсе, ауыл мен екі арада өзен су бар екен. Оның өткелі қай жерде екенін біле алмай сасып тұрғанда судың ар жағына су алғалы шелегімен бір қыз келеді. Жиренше дауыстап:
– Бұл өзеннің өткелі қайда? – деп қыздан сұрайды. Қыз:
– Анау жақта бір өткел бар – алыс та болса жақын. Берірек бір өткел бар – жақын, жақын да болса алыс, – дейді. Бұл не деген сөз екенін аңғармай Жиренше жақын деген өткелге барып, жүріп кетіп еді, судың орта жеріне барғанда аты балшыққа жығылып, үсті-басы былғанып, қайтадан қайтып шықты. Сонан соң алыс та болса жақын деген өткелге барып оп-оңай өтіп, ар жақтағы қыздың үйіне келді. Онда келген соң Жиренше қызға қарап:
– Жаным, қарным ашып алыстан келдім. Тамағыңның тәттісін бер, – деді. Қыз айтты:
– Бір тамақ бар ащы, ащы да болса тәтті. Бір тамақ бар тұщы, тұщы да болса ащы, – дейді. Сонда Жиренше:
– Ащы да болса тәтті деген тамағыңды әкел, – дейді. Қыз тұрып барып бір уыс тұз алып бір аяққа салып Жиреншенің алдына қойды. Жиренше мұны көріп:
– Жаным, құр тұзды қалай жейін, – деді. Сонда қыз тұзы жоқ қара көже құйып берді. Жиренше ақылды, данышпан кісі еді. Ойлап отырып бұл тұспалға түсінді. Және өзінің үй иесінің берген мәзірін күтпей, тәтті тамағыңды бер деп сұрағынан ұялды. Сол берген астан Жиренше қыздың есті екенін аңғарып, ақырында өзіне қатындыққа айттырып алды дейді.
Ағылшын
Zhirenshe the Wise
One day, while traveling, Jirenche the wise came to a village, and between the village and him was a river. As he was confused about where the crossing was, a girl came with a bucket to fetch water from the other side of the river. Jirenche called out:
– Where is the crossing of this river? – he asked the girl. The girl replied:
– There is a crossing over there – though far, it is close. There is a crossing closer – though close, it is far, – she said. Not understanding what this meant, Jirenche went to the closer crossing, and as he walked, when he reached the middle of the river, his horse stumbled in the mud, getting him all dirty, and he had to turn back. After that, he went to the crossing that was far yet close and easily crossed over, arriving at the girl’s house on the other side. Once there, Jirenche looked at the girl and said:
– My dear, I am hungry after coming from afar. Give me something sweet to eat, – he said. The girl replied:
– There is one dish that is bitter, though bitter it is sweet. There is one dish that is salty, though salty it is bitter, – she said. Then Jirenche said:
– Bring me the dish that is bitter yet sweet. – The girl got up, took a handful of salt, and placed it in a bowl in front of Jirenche. Seeing this, Jirenche said:
– My dear, how can I eat just salt? – Then the girl served him a bowl of plain broth without salt. Jirenche was a wise and clever man. As he thought about it, he understood the hint. And feeling embarrassed to ask for something sweet without waiting for the host’s menu, he realized from the dish she served that the girl was clever, and in the end, he asked her for marriage.
