Әжібай атының ұранға айналуы хақында

Қазақтар қалмақтарды Аяққалқанға түріп тастап, әскерін алып қайтып Шелекке келіп тоқтапты. Қол бастаған батырлардың қатарында Жалайыр Ескелді, Балпық, Дулат Шеруке, Өтеген, Сегізсарыдан Биеке батыр, Қаракерей Қабанбай батыр, Алжан Райымбек батырлар болады. Өткелдің аузында әскерін тоқтатып қойып, елдің алдын шегереді. Үлкендері Шеруке сол түні түс көреді. Таңда Шеруке: – Мен түнде түс көрдім, Райымбектің басында екі шамшырақ жанып тұр екен. Біздің болашағымызды сол болжасын, – дейді. Райымбек: – Алланың көзіме көрсеткенін айтайын ба, әлде, алланың аузыма салғанын айтайын ба? – депті. Шеруке: – Алланың аузыңа салғанын айт, – дейді. Райымбек: – Ата, бізге енді қалмақ шаппайды. Бірақ, Сіз дүниеден озғаннан кейін, тәніңіз көрден алынады, – дейді. Қабанбай аға, Сіздің атыңызды «Қабан» қойды елің. Көріңіз үш күннен кейін шулайды, тәніңізді ұрпағыңыз таппайды. Өтеген, Сіз Ұлы жүздің басы қосылған ұлы тойда менің есімімді ұранға айландырасыз. Сол тойдағы бәйгеге алты ат қосасыз. Алтауына алты бала мінгізесіз. Мінгендерге: «Айт, Бозымның баласына «Әлмерек» деп, Алжан, Сегізсарының баласына «Райымбек» деп, Қызылбөрік, Қоңырбөрік баласына «Әжібай» деп ұрандап шап!» – дейсіз. Содан алтауы Сіздің айтуыңыз бойынша ұрандап шабады. Алтауы да бәйгеден келеді. Сол қуаныштан сіздің жүрегіңіз жарылып, бақи дүниеге аттанып кетесіз. Райымбек батырдың айтқаны келіп, осы дүбірлі тойда үш жүздің баласы жолды Ұлы жүзге, Ұлы жүз Албанға, Албан балалары Алжанға берген екен. Сол күннен бастап Айт-Бозымның ұраны – «Әлмерек», Алжан, Сегізсарының ұраны – «Райымбек», Қызылбөріктің ұраны – «Әжібай» болыпты.

The Kazakhs pushed the Kalmyks to Ayakqalkan, took their army, and returned to Shelek to stop. Among the leaders of the warriors were Zhalayir Eskeldi, Balpyk, Dulat Sheruke, Otegen, Biyeq batyr from Segizsary, and Karakerei Qabanbay batyr, Alzhan Rayimbek batyrs. They stopped their army at the mouth of the crossing and retreated in front of the people. The elders, Sheruke, had a dream that night. In the morning, Sheruke said: – I had a dream last night; there were two torches burning on Rayimbek's head. Let that predict our future, – he said. Rayimbek: – Should I tell you what Allah showed me, or should I tell you what Allah put in my mouth? – he replied. Sheruke: – Say what Allah put in your mouth, – he said. Rayimbek: – Father, the Kalmyks will no longer raid us. However, after you pass away, your body will be taken from the grave, – he said. Brother Qabanbay, your name was given as "Qaban" by your people. Your grave will stir three days later, and your descendants will not find your body. Otegen, at the grand celebration where the Great Horde gathers, you will turn my name into a battle cry. You will enter six horses into the race at that celebration. You will have six children ride them. To those riding, you will say: "Say, the son of Ayt, 'Almerek,' and the son of Alzhan, Segizsary, 'Rayimbek,' and the sons of Qyzylböriq, Qongyrböriq, 'Azhybay,' and ride with a battle cry!" – you will say. Then all six will ride with a battle cry as you instructed. All six will return from the race. From that joy, your heart will burst, and you will depart for the afterlife. What Rayimbek batyr said came true, and at this grand celebration, the children of the three hordes gave the road to the Great Horde, the Great Horde to Alban, and the children of Alban to Alzhan. From that day on, the battle cry of Ayt-Bozym became "Almerek," the battle cry of Alzhan and Segizsary became "Rayimbek," and the battle cry of Qyzylböriq became "Azhybay."