Қара өлең үлгілері
Басқұрдың бас айналар термесінен, Қасыңның хат жазамын кермесінен. Сұңқылдап жатсам-тұрсам сізді тілеп, Алланың сұрап алам бермесінен.
Search Interface
Folklore Text Corpus
A research-first corpus interface built for annotation workflows, citation discipline, and cross-lingual reading
Corpus Records
Showing 20 of 2898 records
Қара өлең үлгілері
Ақ үйдің ай көрінер маңдайынан, Шешеннің бал тамады таңдайынан. Дүниеде сенен артық жан көргем жоқ, Адамның жаратылдың қандайынан.
Қара өлең үлгілері
Жарапсың ғой, жаным-ау, сірә, зерек, Замандасым басқадан жөнің бөлек. Күндіз ойдан кетпейсің, түнде түстен, Тал бойыңда мінің жоқ жасыл желек.
Қара өлең үлгілері
Жыртылмайды ақ көйлек кең болған соң, Екі құрбы ойнайды тең болған соң. Саған айтпай сырымды кімге айтайын, Шын ұнаған көңілге сен болған соң.
Қара өлең үлгілері
Қызыл ернің жұп-жұқа, қара қасың, Тамағыңнан көрінер ішкен асың. Қадір білер кісіге қол арт деген, Мен не дейін, өзің біл, құрбыласым.
Қара өлең үлгілері
Ақ көйлектің етегі алтынданған, Ақ жамбыдай ажарың жарқылдаған. Сексен үйрек шықса да серуенге, Сен қоңыр қаз ішінде саңқылдаған.
Қара өлең үлгілері
Таба алмадым аққудың жұмыртқасын, Ғашық жарға сәлем де ұмытпасын. Қанатым жоқ ұшуға, зорға жүрмін, Келмеді деп көңілін суытпасын.
Қара өлең үлгілері
Салдықпенен салмаймын балағымды, Қарлықтырды салған ән тамағымды. Көрмегелі көп айдың жүзі болды, Қарақат көз сағындым қарағымды.
Қара өлең үлгілері
Қонғаны ауылымның тастақ төбе, Бір сәлем сағынғаннан айттым неге. Бірге өскен кішкентайдан, беу, қарағым, Жүргені өзімсініп қандай неме.
Қара өлең үлгілері
О, қыздар, қуаң қарға, қуаң қарға, Қонады қуаң қарға дуалдарға. Ауылыңа ерте барсам, кеш қайтамын, Басымды айналдырған дуаң бар ма?!
Қара өлең үлгілері
Айқайым қауылыңа, қауылыңа, Жол шығар жалғыз аяқ ауылыңа. Шынымен менде көңілің болса, құрбым, Тартып ал, әңгелектей бауырыңа.
Қара өлең үлгілері
Қиғаш қас, жазық маңдай, алтын бұрым, Жұқа ерін, оймақ ауыз, пісте мұрын. Керме иық, меруерт тісті, болат кірпік, Осындай болса деп ем қыздың түрін.
Қара өлең үлгілері
Мойны ұзын, төмен иек, жауырыны жазық, Оқтаудай қос бұрымы, белі нәзік. Бұрылып қарағанда буынды алса, Таба алмай сондай қызды, жүрмін неғып?!
Қара өлең үлгілері
Ұшып жүрген аспанда сен бір ұзақ, Түсе ме деп жолыңа қойдым тұзақ. Ынтызар боп артыңнан қарап қалдым, Тұзағыма түспестен кеттің ұзап.
Қара өлең үлгілері
Шіркін-ай, сүйген сәулем, сүйген сәулем, Бір өсіп кішкентайдан жүрген сәулем. Асыр сап алтыбақан ойнағанда, Жымиып әзіл сөзбен, күлген сәулем.
Қара өлең үлгілері
Астымда сұр желгенше беске келген, Қызығы жылқы жиып кеште келген. Сәулем-ау, көңілім қош сүттен аппақ, Сұршамды перде қылып күттім белден.
Қара өлең үлгілері
Не қалды қарағайда, қамыс қалды, Ауылы қалқатайдың алыс қалды. Ауылыңа алыс қалған қараймын деп, Қайырылып қаршығадай мойным талды.
Қара өлең үлгілері
Сен еді, сенсең еді, сенсең еді, Шын айтпай, жалған айтсаң, кім сенеді. Жүректі елжіреген ренжітсең, Өн бойым бос ағаштай теңселеді.
Қара өлең үлгілері
Тері тон су тиген соң қаудыраған, Етекке таудың тасы саудыраған. Кеткенде ауылың алыс, ей, қарағым, Көзіңнен айналайын жаудыраған.
Қара өлең үлгілері
Асуын бұл Қобданың асып келдім, Жайқалтып жапырағын басып келдім. Кез болған қиуада қимас қалқам, Өлеңге атыңды атап қосып келдім.
Reference
Browse authority entries and aliases used in corpus metadata.
Articles
Articles and research findings
Dede Qorqud Epic Culture (Sample)
Short article sample inspired by UNESCO Dede Qorqud/Korkyt Ata page.
Қазақ фольклорлық мәтіндерінің корпусы: ғылыми талдау және зерттеу мүмкіндіктері
Гуманитарлық саланы цифрландыруды көздейтін мемлекетіміздің негізгі бағдарына сәйкес соңғы жылдары мәтіндік базалар құруға деген талпыныс артуда. Бұл шын мәнінде әлемдік маңызы бар қазіргі тенденциялар қатарында танылады. Корпустық ізденістердің, атап айтқанда, табиғи тілді модельдеу, тілдік алгоритмдер түзу, мәтін өңдеудің қазіргі лингвистиканың басым бағытына айналуы шынайы қажеттіліктерден туындап отыр. Бұл мақалада «Қазақ фольклорлық мәтіндерінің корпусын әзірлеудің мәтінді ғылыми талдау және зерттеуге беретін мүмкіндіктері қарастырылады. Жұмыстың негізгі бағыттары мәтіндерді жинақтау, цифрлық ортаға енгізу, морфологиялық және семантикалық таңбалау, конкорданс құру және тілдік бірліктерді статистикалық талдау әдістерін қамтиды. Зерттеудің ғылыми маңызы – қазақ фольклорын жаңа деңгейде зерделеуге, оның мәтіндік құрылымын заманауи әдіснама арқылы талдауға жол ашатын лингвистикалық корпус базасын қалыптастырудың теориялық негіздемесін ұсынып, тілдің бай қабаттарын ғылыми айналымға енгізуді көздеуінде. Негізгі нәтижелер ретінде қазақ фольклорлық мәтіндерінің корпустық моделі екшеліп, тілдік деректерді кешенді талдау мүмкіндіктері көрсетіледі. Бұл жұмыс корпус лингвистикасының теориясы мен практикасын ұлттық фольклорға бейімдеу арқылы қазақ тіл білімінде жаңа зерттеу кеңістігін ашады. Жүргізілген зерттеу фольклор мәтіндерінің тілдік табиғатын жан-жақты сипаттап, қазақ фольклортану ғылымына әдіснамалық үлес қосады.
Қазақ тілін құндылық бағдарлы оқытуда корпус деректерін қолдану
Мақалада қазақ тілін құндылық бағдарлы оқытуда корпус деректерін қолданудың теориялық және әдістемелік негіздері қарастырылады. Құндылыққа бағдарланған білім беру тұлғаның рухани-адамгершілік, мәдени және әлеуметтік жауапкершілік қасиеттерін қалыптастыруға бағытталатыны көрсетіледі. Зерттеуде қазақ тілінің ұлттық корпусы, А. Байтұрсынұлының қазақша-орысша параллель корпусы және фольклорлық мәтіндер корпусының материалдары негізінде ұлттық құндылықтарды білдіретін тілдік бірліктердің жиілігі мен қолданыс ерекшеліктері талданды. «Ар», «намыс», «сабыр», «мейірім», «жомарттық» сияқты концептілердің мәнмәтіндік сипаты KWIC әдісі арқылы анықталды. Нәтижесінде корпус деректеріне сүйене отырып, құндылықтық мазмұнды іріктеудің және оны оқу үдерісіне енгізудің үш сатылы моделі ұсынылды. Зерттеу корпусқа негізделген оқытудың қазақ тілін меңгертумен қатар білім алушылардың мәдени-аксиологиялық дүниетанымын дамытуға мүмкіндік беретінін дәлелдейді // «Тіл мен әдебиетті құндылық бағдарлы оқыту: тәжірибе, мәселелер және перспективалары» атты ғалымдар мен мұғалімдердің халықаралық ғылыми- практикалық конференциясы материалдарының жинағы. 2 томдық., 2-том. – Астана: Л.Н. Гумилев атындағы ЕҰУ, 2025..17-21 бб.
Project Overview
This corpus was developed to preserve, study, and teach Kazakh folklore in a digital environment